DOC

BARKOD

By Alan Kelly,2014-03-19 03:22
7 views 0
BARKODBARKOD

    SEMINARSKI RAD IZ KOLEGIJA PODATKOVNI VIŠEMEDIJSKI PRIJENOS I RAČUNALNE MREŢE

    BAR KOD

    www.BesplatniSeminarskiRadovi.com

Sadržaj

Uvod ................................................................................................................................... 3

    Bar kod općenito ............................................................................................................ 4 Povijest bar koda ............................................................................................................ 5 Simbologije ....................................................................................................................... 6

    Linijski bar kod ............................................................................................................ 7 Numerički kodovi ............................................................................................................ 8

     EAN bar kod ............................................................................................................ 9 Alfanumerički kodovi ................................................................................................ 12 2D kodovi ....................................................................................................................... 13 Alati za generiranje bar kodova .................................................................................... 14

     Demo i Shareware alati .................................................................................... 14

     Besplatni alati ................................................................................................ 17 Alati za čitanje bar kodova .............................................................................................. . 19

    Demo i Shareware alati ................................................................................... 19

     Besplatni alati ................................................................................................ 21

     Web stranica ........................................................................................................... 22 Zaključak ........................................................................................................................ 23 Literatura ........................................................................................................................ 24

     2

Uvod

    Bar kod tehnologija već više od 20 godina širom svijeta omogućuje daleko veći i brţi

    protok proizvoda i informacija. Poslovanje je u kvantitativnom i kvalitativnom smislu unaprijeĎeno u proizvodnji, transportu, trgovini i mnogim drugim usluţnim djelatnostima. Danas su bar kod sustavu kritični element u poslovnim procesima globalne ekonomije. Kada i

    gdje je nastao, kako funkcionira, vrste bar kodova, mogućnosti alata za generiranje i čitanje

    bar kodova, te mnoge druge zanimljivosti bit će objašnjene u nastavku ovog seminarskog rada.

     3

Bar kod općenito

    Bar kod je broj pretvoren u smisleni niz tamnih linija i svijetlih meĎuprostora koji omogućavaju elektroničkoj opremi da očita informaciju o proizvodu.

    U početku, bar kodovi su pohranjivali podatke u širinama i razmacima isprintanih paralelnih

    linija, no danas dolaze u uzorcima točaka, koncentričnih krugova i steganografiji (sakrivanje

    podataka u slici). Čitač pretvara taj niz u broj koji je ključ za bazu podataka o proizvodu, kontrolu zaliha, inventuru itd. Bar kodovi mogu biti očitavani optičkim čitačima (skenerima) ili očitani sa slike posebnim softwareom o čemu će kasnije biti riječi u ovom seminarskom radu.

     4

Povijest bar koda

    Prvi patent za bar kod proizvod (US Patent #2,612,994) bio je izdan izumiteljima Josephu Woodlandu i Bernardu Silveru 7. listopada 1952. godine. Implementacija je bila omogućena radom dvojice inţenjera Raymonda Alexandera i Franka Stietza u Sylvaniji na sustavu za identifikaciju ţeljezničkih vagona. Tek 1966. godine je bar kod bio u

    komercijalnoj upotrebi, no tek je 80-ih godina 20. stoljeća doţivio uspjeh. Otkad je bar kod

    izumljen, polaganim koracima postao je neophodan dio moderne civilizacije. Njegova upotreba je široko rasprostranjena i konstantno se unaprijeĎuje.

    Neke od današnjih upotreba bar kodova:

    ; Gotovo svaki proizvod kupljen u trgovini širokog asortimana proizvoda ima na sebi

    bar kod. Ovaj sustav pomaţe kod praćenja broja proizvoda u trgovini i smanjivanju

    broja kraĎa (budući da lopovi više nisu mogli tako lako zamijenjivati cijene sa

    jeftinijih na skuplje proizvode). Otkad je uveden bar kod profitirali su i potrošači i

    trgovci.

    ; Praćenje kretanja rent-a-car-ova, ptrljage u zračnim lukama, pisama i paketa,

    nuklearnog otpada.

    ; Nedavno su znanstvenici stavili male bar kodove na pojedine pčele da bi mogli pratiti

    njihove navike parenja.

    ; Mnoge karte kao npr. za kino, kazalište, sportske dvorane danas na sebi imaju bar kod.

    ; 2D bar kod nalazi se i na putovnicama koje izdaje Republika Hrvatska.

     5

    Simbologije

    Bar kod tehnologija obuhvaća simbologiju ili sustav kodiranja podataka koji će biti očitani, tehnologiju tiskanja simbola, čitače i dekodere koji te simbole čitaju i pretvaraju u digitalni oblik, i verifikatore koji provjeravaju valjanost otisnutih bar kod simbola. Do danas je definirano više od 200 različitih bar kod simbologija no vrlo malo ih je globalno prihvaćeno. Svaka bar kod simbologija ima vlastita pravila za kodiranje znakova, dekodiranje, provjeru i zahtjeve u odnosu na tisak. Simbologije se razlikuju po načinu na koji predstavljaju

    podatke i prema tipu podataka koje mogu predstaviti. Neke simbologije dozvoljavaju isključivo numeričke podatke, dok neke mogu kodirati alfanumeričke znakove s dodatkom

    nekoliko znakova interpunkcije. Najnovije simbologije omogućuju kodiranje različitih jezika u istom simbolu i rekonstrukciju podataka oštećenog simbola.

Osnovni pregled kodova:

    ; Linijski bar kod

    o Numerički kodovi:

    ; EAN/UPC

     EAN 13 ;

    ; EAN 8

    ; ...

    o Alfanumerički kodovi:

    ; Kod 39

    ; Kod 128

    ; ...

    ; 2D kod

    o Sloţene simbologije

    ; Kod 49

    ; SuperCode

    ; ...

    o Matrične simbologije

    ; Code One

    ; Data Matrix

    ; ...

    ; Industrijski standardi

    o Bookland EAN

    o OPC

    o ...

     6

Linijski bar kod

    Od svih, linijski bar kod najviše susrećemo u svakodnevici. Linijski bar kod koristi se

    kao ključ za pristup bazi podataka gdje su pohranjeni podaci o proizvodima. Najveći nedostatak ovog načina kodiranja je ograničena količina podataka koja se moţe pohraniti u bar kod.

     Jednostavan prikaz linijskog bar koda

    Da ne bi došlo do pogrešaka pri očitavanju, većina bar kodova mora imati prazan (bijeli) prostor sa svake strane (quiet zones = tihe zone) bar koda. Svaka simbologija koristi

    posebne start i stop znakove na svakom kraju. Ti znakovi identificiraju simbologiju i omogućavaju čitaču obostrano očitavanje. Bar kod na kraju moţe imati i kontrolnu znamenku koja se izračunava na temelju prethodećih znakova u skladu s odreĎenim algoritmom. Ta kontrola znamenka sluţi za provjeru korektnog dekodiranja simbola. Bar kod simbol moţe imati i interpretacijsku liniju - ispod samih linija i praznina bit će otisnut i niz znakova koje simbol predstavlja. Tako je omogućeno da i ljudi mogu pročitati isti sadrţaj kao i bar kod čitač.

    Set znakova

    Postoje tri mogućnosti kodiranja: numerički, alfa-numerički, i puni ASCII set znakova.

    Numerički set znakova znači da simbologija moţe kodirati samo znamenke od 0 do 9.

    Dodatni znakovi koji se mogu pojaviti su kontrolni, kao start/stop znakovi. Alfanumerički set znakova moţe kodirati znamenke od 0 do 9 i znakove internacionalne

    abecede od A do Z. I ovdje su mogući dodatni kontrolni start/stop znakovi.

    Puni ASCII set znakova dozvoljava kodiranje svih znakova ASCII tablice vrijednosti od 0 do

    127.

    Diskretne i kontinuirane simbologije

    Bar kod simbologija moţe biti diskretna i kontinuirana.

    Kod diskretne simbologije svaki pojedini znak u simbolu moţe biti interpetiran individualno, bez obzira na ostale znakove u tom istom bar kod simbolu. U takvim simbologijama znakovi počinju i završavaju crtom. Individualni znakovi su odvojeni odreĎenim razmakom koji sam po sebi ne nosi značenje.

    U kontinuiranim simbologijama znakovi se ne mogu promatrati odvojeno jedan od drugoga, jer počinju crtom a završavaju prazninom. Praznina u simbolu završava tamo gdje počinje slijedeći znak. Znak se dakle ne moţe promatrati individualno jer ne moţemo znati koliko je široka zadnja praznina u znaku ako ne uzmemo u obzir početak slijedećeg znaka. Kontinuirana simbologija uključuje i neku vrstu oznake kraja simbola, pa je posljednja praznina zadnjeg znaka označena je takvom završnom crtom.

     7

    diskretna simbologija kontinuirana simbologija

     Prikaz razlike diskretne i kontinuirane simbologije

    Lako je zaključiti da diskretna simbologija zahtjeva više prostora za prikaz istog podatka. No, prednost diskretne simbologije je ta da kvaliteta printanja nije presudna te ima veću toleranciju u skeniranju koda. Osim navedenih, nema većih razlika izmeĎu ovih

    simbologija te se ne moţe tvrditi da je jedna pouzdanija od druge.

    Kako bar kod radi?

    Kada je bar kod čitač prenesen preko bar koda, tamne linije apsorbiraju svjetlost iz

    čitača dok svijetli meĎuprostori refektiraju tu svjetlost. Fotoćelija u čitaču prima reflektiranu svjetlost i pretvara je u električni signal. Na ovaj način čitač stvara niski električni signal za meĎuprostore i visoki električni signal za linije. Trajanje električnog signala odreĎuje širok

    element nasuprot uskom. Ovaj signal dekoder u čitaču dekodira u znakove koje bar kod

    predstavlja. Dekodirani podaci šalju se računalu kao ključ u uobičajenom formatu podataka.

     8

    Numerički kodovi

EAN bar kod

    U SAD-u od samog početka korištenja linijskog bar koda postoji Odbor za uniformno

    kodiranje (UCC -Uniform Code Council) koje se brine o standardizaciji i dodjeljivanju univerzalnih bar kodova odgovarajućim proizvodima. Odbor je nastao iz udruge distributera i proizvoĎača koji su zajednički sudjelovali u formiranju UPC (Universal Product Code =

    Univerzalni kod proizvoda) standarda.

    1974. godine proizvoĎači i distributeri iz dvanaest europskih zemalja osnovali su

    radnu skupinu sa zadatkom da istraţe mogućnost razvoja standardnog sustava kodiranja

    proizvoda koji bi se koristio u Europi. Sustav bi trebao biti sličan postojećem sustavu

    univerzalnih kodova proizvoda koji je u SAD-u u to vrijeme već postavio UCC. Razvijen je

    sustav EAN (European Article Numbering = Europsko numeriranje proizvoda) koji je kompatibilan sa UPC sustavom. Nakon razvoja EAN sustava kodiranja, 1977. godine osnovana je neprofitna organizacija, Europska udruga za kodiranje proizvoda EAN koja se

    brine o standardizaciji i dodjeljivanju EAN bar kodova.

    Novo razvijeni sustav proširio se i izvan Europe, a EAN

    je stekla meĎunarodni status i prerasla u MeĎunarodnu udrugu

    za kodiranje proizvoda (EAN International). EAN je danas

    uvaţeni meĎunarodni sustav kodiranja i identifikacije

    proizvoda, usluga i lokacija. Udruţenje EAN International

    obuhvaća oko milijun poduzeća u 103 zemlje koje u udruţenju

    sudjeluju sa svojim nacionalnim organizacijama.

Logotip EAN International

    Struktura EAN bar koda

    Struktura EAN koda sastoji se od grupe brojeva koji sadrţe podatak o:

    ; zemlji porijekla robe

    ; proizvoĎaču

    ; samom proizvodu.

    EAN 13 bar kod

    U standardnom EAN 13 kodu uz 12 znamenki, trinaesta znamenka je kontrolna znamenka.

    Izračunava se modulo 10 algoritmom iz svih drugih znamenki u broju i provjerava ispravnu

    strukturu prethodnih znamenki. Svaki EAN bar kod sastoji se od graničnih linija na lijevoj i desnoj strani od samog bar koda, te obaveznih tihih zona.

    Kontrolna EAN/UCC-13 struktura bar koda (12 + 1) znamenka

    N N N N N N N N N N N N N 12345678910111213

    Prikaz znamenaka u EAN 13 bar kodu

     9

Primjer za EAN 13 bar kod

Kontrolna znamenka je posljednja znamenka (krajnja desna) bar koda. Računa se iz ostalih

    zamenki u bar kodu i koristi se za potvrdu da je bar kod točno očitan ili da je broj točno

    sastavljen.

    EAN 8 bar kod

    EAN 8 bar kod dodjeljuje se onim proizvodima koji su premali da bi na njih fizički

    stao EAN 13 bar kod. Za njegovu dodjelu potrebno je uputiti poseban zahtjev

    s idejnim rješenjem ambalaţe budućeg proizvoda. EAN 8 bar kod ima iste

    standarde i strukturu kao EAN 13 bar kod. Razlika je što ima samo 8

    znamenaka i njegov je kapacitet u EAN sustavu ograničen.

    Primjer za EAN 8

    Dodjeljivanje EAN bar koda

    Svako poduzeće koje ţeli svoje proizvode označavati EAN kodom treba ovisno o

    asortimanu proizvoda koje ţeli kodirati, od nacionalne organizacije (u Hrvatskoj to je EAN

    CROATIA) traţiti EAN kod odreĎenog kapaciteta (100, 1.000, 10.000 ili 100.000 različitih vrsta proizvoda). Početni dio bar koda je fiksno dodijeljen od strane nacionalne organizacije i sadrţi zemlju podrijetla i šifru proizvoĎača.

    Npr. ako je u Hrvatskoj proizvoĎaču

    dodijeljen bar kod kapaciteta do 100

    vrsta proizvoda - rješenje o dodjeli

    sadrţi EAN 13 kod strukture

    3851234567xxK.

    Dio koda 3851234567 dodjeljuje EAN

    CROATIA i on se ni u kojem slučaju ne

    smije mijenjati, jer bi to narušilo EAN

    sustav.

    385 u dodijeljenoj šifri je oznaka

    Hrvatske. 1234567 je šifra poduzeća

    kojem je dodijeljen bar kod.

    Pozicije u kodu označene s xx stoje na

    raspolaganju poduzeću da pomoću njih

    kodira svoje proizvode. Poduzeće moţe slobodno kodirati svoje proizvode unutar zadanog kapaciteta pridrţavajući se dvaju uvjeta:

    1. brojevi na poziciji xx moraju biti izmeĎu 00 i 99;

    2. poduzeće se mora pridrţavati pravila jedan proizvod jedan kod, tj. svaki kodirani proizvod mora imati svoj dodijeljeni kod, koji se ne smije dodijeliti drugom proizvodu. Posljednji znak EAN 13 bar koda je kontrolni znak koji se računa iz ostalih znamenki po

    modulo 10 algoritmu i bez njega je bar kod nevaţeći.

     10

Report this document

For any questions or suggestions please email
cust-service@docsford.com